tư duy thiết kế là gì

Tư duy thiết kế là gì? Tại sao tư duy thiết kế lại ngày càng trở nên phổ biến?

Xin chào các bạn.

Hôm nay chúng ta sẽ cùng tìm hiểu về một chủ đề khá mới – tổng quan về TƯ DUY THIẾT KẾ, cụ thể: Tư duy thiết kế là gì ? Tại sao chúng ta nên tiếp cận và áp dụng tư duy thiết kế vào công việc và cuộc sống.

Thành thật thì mình cũng đang tìm hiểu về chủ đề này hơn 1 tháng qua nên mình muốn chia sẻ những điều hay ho mà mình học được về tư duy thiết kế đến các bạn. Nếu bài viết có sai xót mong bạn thông cảm và để lại bình luận cho mình biết nhé.

Okay, bắt đầu thôi!

Tổng quan về tư duy thiết kế

Nghe về tư duy thiết kế (design thinking) ắt hẳn chúng ta sẽ nghĩ rằng đây là tư duy này chỉ dành riêng trong lĩnh vực thiết kế. Tuy nhiên, thực tế không phải như vậy! Tư duy thiết kế đã được áp dụng ở hầu hết các lĩnh vực khác nhau như văn học, nghệ thuật, khoa học, kinh doanh,…

Vậy tại sao nó lại được gọi là tư duy thiết kế nhỉ?

Nguyên nhân là vì tư duy thiết kế được áp dụng trong quá trình thiết kế quy trình làm việc. Nó giúp chúng ta giải quyết các vấn đề một cách sáng tạo, đổi mới bằng cách lấy con người làm trung tâm trong thiết kế, sản xuất, quản lí,…

design thinking
Tư duy thiết kế là gì

Một số thương hiệu hàng đầu hiện nay như Google, Apple, Samsung,…đều đã thích ứng và áp dụng nhanh chóng với hướng tiếp cận của tư duy thiết kế – lấy con người làm trung tâm làm kim chỉ nam trong văn hóa doanh nghiệp. Không những vậy, những trường đại học hàng đầu trên thế giới đã và đang đưa tư duy thiết kế như một trong những nội dụng cốt lõi trong quá trình giảng dạy.

Vậy tư duy thiết kế là gì?

Tư duy thiết kế là một quá trình tư duy lặp đi lặp lại các bước: tìm hiểu người dùng, thách thức các giả định, xác định lại vấn đề và tạo ra các giải pháp sáng tạo bằng cách tạo mẫu và thử nghiệm nhiều lần.

Mục tiêu tổng thể của tư duy thiết kế là xác định rõ các chiến lược và giải pháp thay thế (vốn chưa rõ ràng trong giai đoạn ban đầu). Sau đó, cung cấp các giải pháp một cách sáng tạo và mới lạ để giải quyết vấn đề.

Về bản chất, tư duy thiết kế sẽ:

  • Đào sâu những vấn đề, mối bận tâm để hiểu rõ hơn đối tượng người dùng hướng đến.
  • Giúp chúng ta dễ dàng quan sát và phát triển sự đồng cảm với đối tượng người dùng mục tiêu.
  • Nâng cao khả năng đặt câu hỏi: những câu hỏi về vấn đề, những giả định.
  • Giúp bạn xác định những vấn đề còn chưa rõ ràng
  • Thử nghiệm liên tục thông qua các bản phác thảo, tạo mẫu, thử nghiệm và lặp lại.

5 giai đoạn của tư duy thiết kế

Tư duy thiết kế là một quá trình lặp đi lặp lại và phi tuyến tính, bao gồm năm giai đoạn:

  1. Đồng cảm: Thấu hiểu vấn đề và nhu cầu của người dùng
  2. Xác định: Xác định vấn đề theo phương thức lấy con người làm trung tâm.
  3. Tạo ý tưởng: Suy nghĩ những ý tưởng nhằm giải quyết vấn đề
  4. Tạo mẫu thử: Tạo mẫu thử với các ý tưởng ở bước 3
  5. Kiểm tra: đo lường và đánh giá các mẫu thử để tìm ra giải pháp hiệu quả nhất
tu duy thiet ke la gi

Bạn có thể thực hiện song song các giai đoạn, lặp lại chúng và quay trở lại giai đoạn trước đó tại bất kỳ thời điểm nào trong quy trình. Mục đích cốt lõi của quy trình là cho phép bạn làm việc một cách năng động để phát triển và đưa ra các ý tưởng một cách sáng tạo và đổi mới.

Tại sao tư duy thiết kế lại trở nên phổ biến

Tư duy thiết kế giúp con người tạo ra những ý tưởng đột phá

Tư duy thiết kế giúp con người mở rộng tư duy và đưa ra những ý tưởng đột phát (think outside the box) bởi vì trong quá trình tư duy, họ sẽ:

  • Cố gắng tìm ra các cách suy nghĩ mới (những cách mà chưa được chú ý hoặc chưa phổ biến)
  • Hướng đến cải thiện sản phẩm, dịch vụ và quy trình: Tìm cách phân tích, thấu hiểu giữa tương tác người dùng với sản phẩm để xem xét và cải thiện.
  • Đặt câu hỏi và thách thức các giả định: Một trong những yếu tố đột phá nhất trong design thinking chính là nghi ngờ và chứng minh tính đúng- sai ở các giả định trước đó. Khi bạn đặt câu hỏi và xem xét nguyên nhân cốt lỗi của vấn đề, bạn sẽ có thể tìm ra cách giải quyết hiệu quả.

Tư duy thiết kế dành cho tất cả mọi người

Trong một tổ chức ắc hẳn sẽ có rất nhiều bộ phần chịu trách nhiệm các bộ phận khác nhau. Chính vì vậy, điều này gây ra rất nhiều khó khăn trong quản lí, sắp xếp cũng như tìm ra giải pháp cho các vấn đề

Một cách bạn có thể giữ cho dự án đi đúng hướng với giá trị cốt lõi là sử dụng phương pháp tư duy thiết kế. Quy trình tư duy thiết kế – lấy người dùng làm trung tâm khiến cho tập thể cùng hướng về một mục tiêu và mọi người hầu như đều có trách nhiệm tham gia vào quá trình này.

Tư duy thiết kế không chỉ dành cho các nhà thiết kế mà còn dành cho những nhân viên sáng tạo, những người làm nghề tự do và những nhà lãnh đạo…

Tư duy thiết kế có một khía cạnh của khoa học

Tư duy thiết kế vừa mang tính nghệ thuật, vừa khoa học. Nó là sự kết hợp giữa những cuộc khảo sát ở các yếu tố không mập mờ của vấn đề với những nghiên cứu, phân tích đầy lí trí (nói cách khác là khía cạnh khoa học).

Các hoạt động khoa học phân tích cách người dùng tương tác với sản phẩm bao gồm các nhiệm vụ:

  • Nghiên cứu nhu cầu của người dùng
  • Xem xét các vấn đề hiện tại và tương lai cụ thể của sản phẩm
  • Kiểm tra các thông số của vấn đề
  • Kiểm tra ứng dụng thực tế của các giải pháp vấn đề thay thế.

Thiết lập lại tinh thần và phát triển một tư duy mới

Chúng ta sẽ gặp khó khăn khi thách thức các giả định và đặt câu hỏi với kiến thức được mặc định trước đây. Giống như cách thói quen vận hành, suy nghĩ của chúng ta cũng hoạt động theo lối mòn của thói quen

Nếu không tin bạn có thể quan sát lại những việc mà bạn làm trong vô thức hàng ngày. Ví dụ như hoạt động đánh răng, ăn uống, đi bộ và đọc sách…

Đặc biệt, các chuyên gia dựa vào các mô hình tư duy vững chắc của họ sẽ càng gặp khó khăn khi bắt đầu nghi ngờ và chứng minh điều ngược lại.

Quá trình này khó những kết quả của nó thì thực sự ngoài sức tưởng tượng nếu thành công!

Tổng kết nhanh

Tư duy thiết kế là một quá trình lặp đi lặp lại, phi tuyến tính bao gồm 5 giai đoạn: 1. Đồng cảm, 2. Xác định, 3. Ý tưởng, 4. Nguyên mẫu và 5. Kiểm tra.

Bạn có thể thực hiện các giai đoạn song song, lặp lại chúng và quay trở lại giai đoạn trước đó tại bất kỳ thời điểm nào trong quá trình — hãy nhớ là bạn không cần phải làm theo thứ tự.

Tư duy thiết kế là một quá trình đào sâu hơn vào việc giải quyết vấn đề khi bạn tìm cách hiểu người dùng của mình, thách thức các giả định và xác định lại vấn đề.

Quá trình tư duy thiết kế có cả khía cạnh khoa học và nghệ thuật, vì nó yêu cầu chúng ta hiểu và thách thức các kiểu suy nghĩ bản chất, tự nhiên, nhiệm vụ của chúng ta là tạo ra các giải pháp sáng tạo cho các vấn đề mà người dùng phải đối mặt.

Quá trình tư duy thiết kế ngày càng trở nên phổ biến trong vài thập kỷ qua bởi vì nó là chìa khóa thành công của nhiều tổ chức toàn cầu nổI tiếng.

Cảm ơn bạn đã đọc bài viết. Hãy share nếu bạn thấy hữu ích nhé.

À, mình đang học tư duy thiết kế tại đây.Nếu cách bạn hứng thú có thể đăng ký học với mình nhé!

Bye 👋👋

Bích Duyên

3 Comments

  1. Tịnh 08/08/2021
  2. Linh 15/08/2021

Give a Comment